Merhaba Sayın hasta sahiplerimiz,

Veteriner Hekim Zeki Can KRAL olarak, yavru köpek sahiplerinin en sık şikayet ettiği konulardan biri olan ısırma ve çiğneme davranışına değineceğim. O minik, sevimli dişler bazen iğne gibi batabilir ve etrafındaki her şeyi çiğneme eğilimi sizi endişelendirebilir. Ancak unutmayın ki bu davranış tamamen normal ve yönetilebilir. Gelin, bu davranışın nedenlerini anlayarak ve doğru tekniklerle nasıl sevgi dolu bir şekilde eğitebileceğimizi öğrenelim.

Yavru Köpeğim Neden Her Şeyi Isırıyor ve Çiğniyor?

Bu davranışın arkasında birkaç temel ve doğal neden yatar:

  1. Diş Çıkarma: Tıpkı bebekler gibi, yavru köpekler de 3-4 aylıktan itibaren diş çıkarmaya başlar. Bu süreç 6-8 aya kadar devam edebilir. Diş etlerindeki kaşıntı ve baskıyı hafifletmek için sürekli bir şeyler çiğneme ihtiyacı hissederler.

  2. Dünyayı Keşfetme: Yavru köpekler dünyayı ağızlarıyla keşfederler. Bir nesnenin sertliğini, yumuşaklığını veya tadını anlamanın en iyi yolu onu çiğnemektir!

  3. Oyun ve Sosyal Etkileşim: Yavru köpekler, anneleri ve kardeşleriyle oynarken birbirlerini hafifçe ısırarak sosyal becerilerini geliştirirler. Sizinle oynarken de bu davranışı sürdürürler ve “ısırık inhibisyonu”nu (ne kadar güçlü ısıracaklarını kontrol etmeyi) henüz tam olarak öğrenmemişlerdir.

  4. Enerji ve Merak: Can sıkıntısı, fazla enerji veya sadece merak, çiğneme davranışını tetikleyebilir.

Isırma/Çiğneme Eğitimi İçin Altın Kurallar

1. DOĞRU OYUNCAKLARI SUNUN: “NE ÇİĞNEYECEĞİNİ ÖĞRETİN”
Yavrunuza neyi çiğnememesi gerektiğini değil, neyi çiğneyebileceğini öğretmek esastır.

  • Çiğneme Oyuncakları: Özellikle diş çıkarma döneminde, buzdolabında soğutabileceğiniz diş kaşıyıcı oyuncaklar diş etlerini rahatlatır.

  • Dayanıklı Kauçuk Oyuncaklar: İçine mama veya ödül sıkıştırabileceğiniz (Kong gibi) oyuncaklar, zihinsel uyarım sağlarken sağlıklı bir çiğneme alışkanlığı kazandırır.

  • Ödül Kemikleri: Veteriner hekiminizin onayladığı, sindirilebilir çiğneme kemikleri ve ödüller kullanın.

2. YÖNLENDİRME TEKNİĞİ: EN ETKİLİ YÖNTEM
Yavru köpeğiniz elinizi, ayağınızı veya yasak bir eşyayı çiğnemeye kalktığında:

  • Sert bir “HAYIR!” veya “CİK!” sesi yerine, keskin bir “AY!” veya “AH!” sesi çıkarın. Bu, kardeşleriyle oynarken canı acıdığında çıkardığı sese benzer ve onu durdurur.

  • Hemen o an, elinizi/ayağınızı çekip, önceden hazır bulundurduğunuz bir çiğneme oyuncağına yönlendirin.

  • Oyuncağı çiğnemeye başladığında onu coşkulu bir şekilde övgü ve sevgiyle ödüllendirin. Bu, “Oyuncak çiğnemek iyidir, insan çiğnemek kötüdür” mesajını pekiştirir.

3. OYUNU BİTİRİN: SOSYAL İZOLASYON
Yönlendirme işe yaramazsa ve yavru ısırmaya devam ederse, oyunu anında bitirin.

  • Sessizce ve dram yapmadan, 10-20 saniyeliğine odadan çıkın veya onu görmezden gelin. Bu, “Isırırsan, eğlence biter” mesajını net bir şekilde verir.

  • Asla fiziksel ceza (ağzını kapama, buruna vurma) uygulamayın. Bu, korkuya ve daha sonra agresif davranışlara yol açabilir.

4. ENERJİSİNİ ATIN: YORGUN KÖPEK USLU KÖPEKTİR
Fiziksel ve zihinsel egzersiz, istenmeyen davranışların en büyük panzehiridir.

  • Günlük yürüyüşler, koku çalışmaları ve zeka oyuncakları ile enerjisini doğru kanallara yönlendirin.

  • Yeterince yorulmuş bir yavru, daha az yaramazlık yapacak ve daha çok uyuyacaktır.

5. TUTARLILIK EN ÖNEMLİ KRİTERDİR
Eğitimde en kritik nokta tutarlılıktır. Evdeki herkes aynı kuralları uygulamalıdır. Bugün izin verdiğiniz bir davranışa yarın “hayır” derseniz, yavrunuzun kafası karışır ve eğitim süreci uzar.

Kesinlikle Yapılmaması Gerekenler

  • Elinizi Oyuncağa Dönüştürmeyin: Yavruyu elinizle oynatmak, ısırma davranışını pekiştirir. Her zaman bir oyuncak kullanın.

  • Sert Oyunlar ve Güreşmelerden Kaçının: Bu tarz oyunlar, ısırmanın kabul edilebilir olduğu mesajını verir.

  • Asla Ağzını Kapamayın veya Cezalandırmayın: Bu, güven ilişkinizi zedeler ve problemini daha da kötüleştirir.

Ne Zaman Veteriner Hekime Başvurmalı?

Çiğneme davranışı genellikle normal olsa da, aşırı ve takıntılı bir hal aldığında, sürekli olarak yenmez nesneleri yediğinde veya beraberinde kaygı belirtileri (saklanma, titreme, aşırı havlama) gösterdiğinde altta yatan tıbbi (örneğin diş problemleri, beslenme eksiklikleri) veya davranışsal bir sorun olabilir. Bu durumda bir veteriner hekim veya bir veteriner davranış uzmanından destek almanız önemlidir.

Unutmayın: Bu süreç sabır ve sevgi gerektirir. Yavru köpeğiniz dünyayı sizin rehberliğinizle öğreniyor. Doğru yönlendirmelerle, bu sevimli “köpekbalığı” günlerinin üstesinden gelecek ve ağzıyla değil, kalbiyle sevgi gösteren bir yetişkin köpeğe dönüşecektir.

Sağlıkla ve pati dolu günler dilerim.

Veteriner Hekim Zeki Can KRAL